Verkorte pabo en deeltijd pabo
Een verkorte pabo is een deeltijdopleiding tot leraar basisonderwijs voor wie al een hbo- of wo-bachelor heeft. Door vrijstellingen ben je sneller klaar: bij Hanze, Inholland en iPabo in twee jaar, bij KPZ en de HvA in tweeënhalf tot drie jaar. Naast de lessen werk je één of twee dagen per week op een basisschool. Je sluit af met een pabodiploma.
Is de verkorte pabo hetzelfde als zij-instroom?
Nee. Bij de verkorte pabo schrijf je je in als student bij een hogeschool en haal je een bachelordiploma. Zij-instroom loopt via een school die je in dienst neemt: na een geschiktheidsonderzoek rond je binnen twee jaar je opleiding af. Volgens Inholland levert zij-instroom wel een bevoegdheid op, maar geen hbo-diploma.
Bij zij-instroom vraagt het schoolbestuur bij DUO een subsidie van € 25.000 per zij-instromer aan. Die regeling loopt tot 1 januari 2029. Bij de verkorte pabo betaal je zelf collegegeld. De academische pabo (ALPO) is geen verkorte route: die duurt vier jaar en is bedoeld voor wie een vwo-diploma of een pabopropedeuse heeft. Alle routes naast elkaar staan in het overzicht van de zij-instroomroutes.
Voor wie is de verkorte pabo bedoeld?
De verkorte pabo is bedoeld voor wie al een afgeronde bachelor heeft, uit het hbo of het wo. Hanze noemt als instroomeis een hbo-bachelor van 240 studiepunten of een wo-bachelor van 180 studiepunten. Met alleen een associate degree pedagogisch educatief professional kom je bij Hanze ook binnen, maar dan doe je de toelatingstoetsen wel.
Met een bachelordiploma ben je bij Hanze en iPabo vrijgesteld van de toelatingstoetsen voor aardrijkskunde, geschiedenis en natuur en techniek. Bij iPabo doe je wel een intake en de reken-wiskundetoets (RWT), met minimaal 540 punten. KPZ stelt de RWT ook verplicht. Welke eisen de pabo verder stelt, lees je bij de toelatingseisen voor de pabo.
Hoe lang duurt de verkorte pabo?
Vaak twee jaar, maar dat verschilt per hogeschool. Hanze, Inholland en iPabo noemen twee jaar. KPZ rekent op tweeënhalf tot drie jaar, met een vrijstelling van 60 studiepunten. De HvA noemt voor de verkorte deeltijd drie jaar, met één stagedag per week. Vergelijk dus de pabo’s in je regio voordat je kiest.
| Hogeschool | Duur verkorte route | Praktijk op een basisschool |
|---|---|---|
| Hanze | 2 jaar, 120 studiepunten | 1 dag per week, in de tweede helft 2 dagen |
| Inholland | 2 jaar | 1 stagedag per week, in de afrondende fase 2 |
| iPabo | 2 jaar | 2 stagedagen per week |
De gegevens in de tabel komen van de websites van de hogescholen, gelezen op 12 oktober 2026. Inholland rekent op ongeveer 24 uur studiebelasting per week en noemt maximaal drie werkdagen ernaast.
Hoe werkt de gewone deeltijd pabo?
Heb je geen bachelordiploma, dan volg je de gewone deeltijd pabo. Bij Inholland duurt die vier jaar, met één stagedag per week en ruimte om maximaal drie dagen te werken. Bij Fontys hoef je geen baan in het onderwijs te hebben: je loopt stage op dinsdag of donderdag en rekent op 20 uur studiebelasting per week plus 15 uur zelfstudie.
Wil je tijdens je opleiding al op een school werken, bekijk dan de route Versneld voor de klas. Heb je al een bachelor in een vak dat in het voortgezet onderwijs wordt gegeven, dan kan een kopopleiding sneller zijn dan de pabo.
Tip: vraag bij de pabo naar de toelatingstoetsen, de stage-eisen en de startmomenten voordat je je aanmeldt. Die verschillen per hogeschool, ook binnen de verkorte route.
Wat kost de verkorte pabo?
Het wettelijk collegegeld voor het studiejaar 2026/2027 is € 2.694, volgens DUO. Voor deeltijd stelt de hogeschool het bedrag zelf vast; de Rijksoverheid noemt een bedrag tussen € 1.604 en € 2.694. Kijk daarom op de site van je pabo welk bedrag daar geldt.
Heb je al een diploma van een bekostigde Nederlandse hogeschool of universiteit, dan betaal je voor een tweede bachelor normaal het instellingscollegegeld. Voor een eerste opleiding op het gebied van onderwijs of gezondheidszorg geldt een uitzondering: dan betaal je het wettelijk collegegeld. DUO raadt aan bij je hogeschool na te vragen of jouw opleiding eronder valt.
De lerarenbeurs is er voor bevoegde leraren die al lesgeven, dus meestal niet voor wie nog met de pabo moet beginnen. Wel bestaat de tegemoetkoming leraren voor pabostudenten en zij-instromers die geen studiefinanciering meer krijgen, voor maximaal 24 maanden.
Waar vind je werk tijdens of na de pabo?
Met je pabodiploma kun je als groepsleerkracht aan de slag in het basisonderwijs. Op MeesterBaan, sinds 1999 het vacatureplatform voor onderwijs en kinderopvang, zijn meer dan 7.000 scholen aangesloten (bron: feiten en cijfers, oktober 2026). Zoek je werk naast je opleiding, kijk dan ook bij de vacatures voor onderwijsassistent.
Veelgestelde vragen
Kun je de pabo in twee jaar doen?
Ja, als je al een hbo- of wo-bachelor hebt. Hanze, Inholland en iPabo bieden een verkorte deeltijdroute van twee jaar. Bij KPZ duurt de verkorte route tweeënhalf tot drie jaar en bij de HvA drie jaar. Zonder bachelordiploma duurt de deeltijd pabo bij Inholland vier jaar.
Is er een verkorte pabo in voltijd?
Bij de hogescholen die wij hebben nagekeken, bestaat de verkorte pabo alleen in deeltijd. Je combineert de lessen dan met één of twee dagen per week op een basisschool. Het aanbod verschilt per hogeschool, dus vraag bij de pabo in je regio na welke varianten er zijn.
Moet je bij de verkorte pabo toelatingstoetsen doen?
Met een hbo- of wo-bachelor ben je bij Hanze en iPabo vrijgesteld van de toetsen voor aardrijkskunde, geschiedenis en natuur en techniek. iPabo en KPZ vragen wel de reken-wiskundetoets (RWT). Met alleen een associate degree moet je bij Hanze de toelatingstoetsen wel maken.
Meer lezen in de kennisbank
Bronnen
- Hanze, pabo deeltijd verkort
- Inholland, varianten pabo deeltijd
- iPabo, flexibele deeltijd
- KPZ, leraar basisonderwijs deeltijd verkort
- HvA, pabo deeltijd
- Fontys, leraar basisonderwijs deeltijd
- DUO, collegegeld
- Rijksoverheid, hoogte van het collegegeld
- DUO Zakelijk, soort collegegeld
- Rijksoverheid, leraar basisonderwijs worden
- DUO Zakelijk, subsidie zij-instroom
- DUO, tegemoetkoming leraren
Geschreven en gecontroleerd door Redactie MeesterBaan. Laatst bijgewerkt op 12-10-2026.